Một anh chàng răng thỏ có điệu cười như chế giễu hậu vệ đối phương trước khi nhẹ nhàng lướt qua họ, biến họ thành trò hề. Anh chính là Ronaldo – tiền đạo vĩ đại nhất trong bóng đá hiện đại, giành 2 Quả bóng Vàng và ghi hơn 400 bàn thắng trong sự nghiệp.
Tháng 4/2008, một người đàn ông bị tố cáo lên cảnh sát Rio de Janeiro vì tội đe dọa 3 gái bán dâm. Anh chèo kéo trên phố, đưa họ trở lại khách sạn. Rồi anh phát hiện họ thực ra là đàn ông chuyển giới và mặc quần áo phụ nữ. Anh tức giận và kêu thất thanh.
Mặc dù sau đó vụ án được gác lại khi có thông tin cho thấy anh là nạn nhân bị tống tiền, việc làm phóng túng kia khiến anh mất toi 4,8 triệu USD. Cô bạn gái lâu năm cũng bỏ đi. Anh còn trở thành mục tiêu bị chỉ trích, châm biếm nặng nề của truyền thông Brazil.
Chỉ có NHM nghĩ khác: Thứ duy nhất họ quan tâm tới là tình trạng hồi phục chấn thương đầu gối của anh. Nếu mọi thứ diễn ra tốt đẹp, anh sẽ sớm trở lại chơi bóng. Nhân vật nói trên có tên Ronaldo Luís Nazário de Lima. E.T, “Ronaldo béo”, đó là những cái tên thân thuộc hơn được báo chí và người hâm mộ gọi anh.
Một cầu thủ ngay từ khi còn là cậu bé tuổi teen đã khiến cả châu Âu phải phát cuồng dõi theo. Một cầu thủ với những bàn thắng có thể khiến HLV nghiêm túc như Sir Bobby Robson nhảy múa ăn mừng ngay trên sân bóng.
Dĩ nhiên, tất cả NHM đều ghi nhớ những khoảnh khắc khó quên đối với anh. Bàn thắng kinh điển trong màu áo Barca, cơn động kinh bất ngờ buổi sáng trước trận chung kết World Cup 1998 dẫn tới màn trình diễn không thể tệ hơn trên sân, rồi sau đó trở lại đầy rực rỡ trên đất Nhật Bản 4 năm sau.
Thời gian dần trôi, sự nghiệp của Ronaldo đã kết thúc từ lâu. Tất cả những gì chúng ta được chứng kiến lúc này chỉ là những video tổng hợp về anh trên YouTube. Những gì anh làm được dần bị mổ xẻ thành các con số, rồi bị những kẻ sùng bái số liệu chỉ trích thay vì nhìn vào tài năng thực sự.
Những NHM chưa từng có cơ hội được xem Ronaldo thi đấu hẳn đã quên anh chính là cầu thủ đáng xem nhất trong 25 năm qua. Không chỉ vậy, anh nằm trong số rất ít các cầu thủ hiện đại chơi bóng với tâm hồn ngây thơ, điều hiếm khi được chứng kiến trong bóng đá kim tiền hiện đại.
Hơn 600 trận đấu đã chơi trong sự nghiệp, Ronaldo đều ra sân với tâm thế đầy háo hức giống như một chú cún con lần đầu được ra bãi biển. Ngay cả ở những năm cuối sự nghiệp, khi đã có hàng triệu USD trong túi và hai đầu gối đầy những chấn thương, chỉ cần nhìn Ronaldo thi đấu, ta lại thêm yêu vẻ đẹp của bóng đá.
Ở thời buổi hiện nay, khi bóng đá dần bị dữ liệu hóa với các con số dày đặc, chúng ta chỉ nhìn vào những con số thống kê để đánh giá một cầu thủ. Chúng ta quên đi những câu chuyện về cuộc đời họ, những câu chuyện làm nên một con người. Chính điều đó khiến NHM giết chết huyền thoại về Ronaldo “béo”.
Đội hình Brazil lên ngôi vô địch World Cup 1994 giống như một hộp quà chứa đầy những bí ẩn khó lường. Họ có Dunga, có Romario và có chàng trai mang tên Ronaldo mỉm cười trước bóng đá thế giới. Ít phút sau khi Roberto Baggio sút bóng bay thẳng lên trời, còn Franco Baresi đổ gục xuống trong nước mắt, các cầu thủ Brazil bước lên bục vô địch.
Hình ảnh này cho thấy Ronaldo siêu đẳng biết bao khi xé gió giữa sự kìm cặp của Fabio Cannavaro and Paolo Maldini
Cậu bé tiền đạo 17 tuổi của Brazil bước tới cùng các đồng đội nâng cúp vàng World Cup. “Và đó là số 20, thần đồng Ronaldo”, BLV Mỹ gào lên qua truyền hình. “Chúng ta chưa được thấy cậu ta thi đấu, nhưng họ nói cậu là một người đặc biệt”.
Các ngôi sao Nam Mỹ thường lớn lên và trưởng thành từ những khu ổ chuột nghèo khó. Luis Suarez từng chơi bóng trong đường ống cống nằm cạnh nhà tù. Maradona suýt chết vì ngã xuống hố phân. Garrincha mang một cái chân tàn tật vì bệnh còi xương.
Ro “béo” lớn lên trong một gia đình đầy tình thương. Bố mẹ anh đều có việc làm ổn định, và họ gần như chưa bao giờ phải sống trong cảnh nghèo đó. Khoản tiền đầu tiên Ronaldo kiếm từ bóng đá được anh gửi về cho mẹ để bà nhồi lại chiếc ghế sofa vốn là nơi anh nằm ngủ hồi nhỏ.
Trận đấu đầu tiên anh ra mắt trong màu áo Cruzeiro, bố anh phải trèo lên đỉnh đồi bắt sóng radio theo dõi trận đấu. 14 tháng trước khi World Cup 1994 diễn ra, Ronaldo bùng nổ với 44 bàn thắng trong 47 trận khoác áo Cruzeiro.
Nhìn anh thi đấu, ta thấy hình bóng chân dung một người nghệ sĩ dưới hình hài cậu bé. Ronaldo khi đó còn gầy khẳng khiu, để đầu trọc, nhưng đã càn quét giải VĐQG Brazil và biến các hậu vệ thành trò cười. Dẫn bóng, đánh đầu, sút một chạm, qua người, Ronaldo sở hữu mọi tố chất đó.
Ngày 7/11/1993, Ronaldo khiến cả quốc gia ngỡ ngàng với 5 bàn thắng vào lưới Bahia. Nếu 4 bàn thắng đầu tiên cho thấy kỹ năng săn bàn hoàn hảo của một tiền đạo: Dứt điểm, đánh đầu, sút bóng; thì bàn thắng thứ 5 lại cho thấy khả năng thính nhạy và tinh quái hơn người của Ro béo.
Nhận thấy thủ môn của Bahia bắt bóng, rồi thả bóng xuống trong lúc mải chửi bới CĐV Cruzeiro, Ronaldo nhanh chóng xộc vào gẩy bóng vào lưới. Thủ môn của Bahia không kịp trở tay, đành nhìn anh tươi cười ăn mừng bàn thắng.
Ở tuổi 17, khi những cô cậu bé còn đang mài đũng quần trên ghế nhà trường, chơi những trò vô bổ nhăng nhít, Ronaldo đã sớm trở thành thần tượng của bóng đá Brazil. Anh thậm chí còn nhanh chóng vươn tầm châu lục cùng Cruzeiro.
Ngày 6/4/1994, Cruzeiro đối đầu Boca Juniors ở Copa Libertadores. Ronaldo nhận bóng từ giữa sân. Chỉ cần một chạm, anh vượt qua một hậu vệ, rồi tiếp tục chạy thẳng xuống, đánh bại thêm 2 hậu vệ nữa. Đối mặt với thủ môn, Ronaldo hoàn toàn đánh bại anh bằng một cú sút chìm chân trái. Toàn bộ chuyện đó diễn ra trong chưa đầy 10 giây, nhưng đó là bàn thắng sau này diễn ra vô số lần trong sự nghiệp Ronaldo.
Sau khi góp mặt ở World Cup 1994, Ronaldo quyết định sang châu Âu lập nghiệp. Sir Alex Ferguson mới đây tiết lộ ông từng muốn đưa anh về MU, và chỉ chịu thua khi không thể xin được giấy phép lao động cho anh. Cuối cùng, anh đến PSV với giả 3,83 triệu bảng. Đó là thương vụ giúp Ronaldo đổi đời khi anh được bỏ túi 13% tiền chuyển nhượng.
Mùa giải đầu tiên trên đất Hà Lan, Ronaldo tiếp tục gây ấn tượng bằng 35 bàn thắng trong 36 trận. Nhưng phải đến khi khoác áo Barca vào năm 1996, Ronaldo mới trở thành E.T – người ngoài hành tinh. Trong mùa giải đầu tiên và duy nhất ở đây, Ronaldo thể hiện phong độ sáng chói.
Mọi hàng hậu vệ tại La Liga đều bị anh chôn vùi bằng phong độ hủy diệt. Không một hậu vệ nào có khả năng ngăn anh lại. Sau khi ghi siêu phẩm solo từ giữa sân vào lưới Compostela, Ronaldo thực sự cho thấy anh ở một đẳng cấp hoàn toàn khác phần còn lại. Dù ngáng chân hay kéo áo, các hậu vệ cũng không thể ngăn nổi anh.
Jorge Valdano, người sau này làm Chủ tịch Real Madrid cũng phải thừa nhận: “Cậu ấy không phải người bình thường, cứ như một đoàn quân vậy”. HLV Bobby Robson chứng kiến bàn thắng đó đã nhảy nhót điên cuồng. Trợ lý của ông, Jose Mourinho chỉ nói đơn giản: “Ronaldo? Cầu thủ tuyệt nhất tôi từng tận mắt xem”. Mùa 1996/97, Ronaldo ghi 47 bàn trong 49 trận.
Trước khi cùng Brazil tham dự Copa America 1997 tại Bolivia, Ronaldo đã ghi 23 bàn ở cấp độ U23 và ĐTQG. Năm 1994, anh có trận đầu tiên ra mắt Selecao gặp Argentina. Đến Bolivia với phong độ hủy diệt như đang làm ở Barca, Ronaldo thể hiện đẳng cấp vượt trội phần còn lại để nâng cúp vô địch.
Ở trận lượt đi chung kết Coppa Italia gặp Lazio, Ronaldo chơi đúng 7 phút, nhận bóng, vượt qua 2 hậu vệ rồi đổ gục xuống rồi gào lên trong đau đớn, Ronaldo ôm lấy đầu gối phải.
Sau kỳ Copa đó, Ronaldo chính thức lên đường sang Ý đầu quân cho Inter Milan, với hành trang là danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất FIFA và mức giá 19 triệu bảng. Ronaldo tiếp tục thể hiện phong độ không thể cản phá. Anh làm các hậu vệ Ý phải tròn mắt kinh ngạc giống như từng làm ở Hà Lan và Tây Ban Nha trước kia.
Mùa 1997/98, Ronaldo ghi 34 bàn, trong đó có 25 bàn ở Serie A. Anh giúp Inter vô địch UEFA Cup bằng bàn thắng trong trận chung kết. Khi đó Ronaldo mới 21 tuổi! Anh bước đến World Cup 1998 với tư cách Cầu thủ xuất sắc nhất thế giới, cùng các đồng đội tiến thẳng vào chung kết với hy vọng bảo vệ thành công ngôi vô địch.
Đêm trước trận chung kết, đúng 24 giờ trước ngày trận đấu bắt đầu, hàng hậu vệ ĐT Pháp mổ băng quay chậm và tìm cách ngăn chặn Ronaldo. HLV Aime Jacquet tin ngăn chặn Ronaldo sẽ rất đơn giản vì mỗi lần anh đi bóng đều có cùng một kiểu qua người.
Nhưng Marcel Desailly ngăn ông lại khi Jacquet quay chậm đoạn phim: “Cậu ấy từng vượt qua tôi ở Milan rồi. Tôi chẳng thấy bóng đâu cả. Vượt trái, vượt phải, khi cậu ấy lướt qua tôi đều không thấy bóng. Bóng ở đâu ư? Cứ như ma thuật vậy”. Thuram nói thêm: “Lúc nào cũng thế, chỉ cần cúi xuống nhìn cậu ấy là bóng biến mất”.
Ronaldo ở mùa 1998/99 tiếp tục thi đấu xuất sắc, nhưng anh chơi ít đi hẳn do những chấn thương gặp phải. Mọi thứ đổ vỡ ở mùa giải sau đó. Ngày 21/11/1999, Ronaldo gặp chấn thương đầu gối trong trận gặp Lecce. 5 tháng sau, anh trở lại ở lượt đi chung kết Coppa Italia gặp Lazio.
Ronaldo đầu quân cho Real Madrid với giá 46 triệu euro, trở thành mảnh ghép cuối cùng của Dải ngân hà
Anh chơi đúng 7 phút, nhận bóng, vượt qua 2 hậu vệ rồi đổ gục xuống. Gào lên trong đau đớn, Ronaldo ôm lấy đầu gối phải. Các cầu thủ khác trên sân, cả đồng đội lẫn đối thủ, đều chưa từng chứng kiến cảnh tượng nào như thế.
Ronaldo đến World Cup 2002 với hành trang là 3 mùa giải liên tiếp gần như không thể ra sân. Để mọi người thôi bàn tán về đầu gối mình, Ronaldo chọn cách cắt quả đầu “có một không hai”. Nhờ đó, tâm lý thi đấu của anh mỗi khi ra sân trút được phần nào gánh nặng.
Kỳ World Cup 2002, Ronaldo ghi 8 bàn, bao gồm cú đúp vào lưới Oliver Kahn ở chung kết. Những bàn thắng ở World Cup cho thấy Ronaldo đã phải thay đổi để thích nghi. Trước đây, anh có thể nhận bón từ giữa sân, đi bóng qua cả hàng phòng ngự đối phương. Giờ đây anh hoạt động cao hơn, thường xuyên xâm nhập vòng cấm đợi bóng.
Sau World Cup, Ronaldo đầu quân cho Real Madrid với giá 46 triệu euro. Anh trở thành mảnh ghép cuối cùng của Dải ngân hà. Với Makelele làm ông chủ tuyến giữa, Guti, McManaman, Raul, Figo và Zidane phía trên, Ronaldo chính là chân sút hiệu quả nhất với 30 bàn trong 44 trận.
“Ronaldo là tiền đạo xuất sắc nhất tôi từng chứng kiến”, Lionel Messi chia sẻ. “Anh ấy có thể khi bàn từ những tình huống không tưởng, dứt điểm giỏi hơn bất cứ ai”. Không chỉ có Messi nghĩ vật. Hai năm sau khi giải nghệ, Zidane được hỏi về cầu thủ giỏi nhất anh từng chơi cùng, và Zidane không mất tới một giây để thốt ra cái tên “Ronaldo”.
Dù chấn thương có tàn phá Ronaldo đến đâu, anh vẫn trở lại sân cỏ với nụ cười trên môi. Nếu không có chấn thương đầu gối hành hạ trong nhiều năm trời, Ronaldo hẳn sẽ còn vĩ đại hơn rất nhiều. Di sản Ronaldo để lại không chỉ là những con số với hơn 400 bàn thắng, 2 chức vô địch World Cup và danh hiệu Quả bóng Vàng.
Anh còn mang theo ký ức và cảm xúc của một thời đại ăn ngủ cùng bóng đá. Khi nhắc đến tên “Ronaldo”, NHM vẫn sẽ nghĩ ngay tới một anh chàng đầu trọc, với hàm răng thỏ đặc trưng chứ không phải một ai đó cùng tên. Bởi chính anh là người cứu rỗi thế giới bằng thứ bóng đá đẹp và thuần khiết.
